{"id":4285,"date":"2023-04-04T12:09:01","date_gmt":"2023-04-04T10:09:01","guid":{"rendered":"https:\/\/gdansk-future.eu\/?p=4285"},"modified":"2023-04-04T12:09:13","modified_gmt":"2023-04-04T10:09:13","slug":"wyjatkowy-i-tajemniczy-palac-opatow-w-oliwie-dzielnica-gdanska","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/eternal-wyjatkowy-i-tajemniczy-palac-opatow-w-oliwie-dzielnica-gdanska","title":{"rendered":"Wyj\u0105tkowy i tajemniczy Pa\u0142ac Opat\u00f3w w Oliwie (dzielnica Gda\u0144ska)"},"content":{"rendered":"\n<p>Pa\u0142ac Opat\u00f3w w Oliwie w Gda\u0144sku to jeden z obiekt\u00f3w, kt\u00f3re nadaj\u0105 niepowtarzalnej atmosfery ca\u0142emu Pomorzowi. Sk\u0142ada si\u0119 on z dw\u00f3ch budynk\u00f3w r\u00f3\u017cnych okres\u00f3w. Skrzyd\u0142o, kt\u00f3re przylega od wschodu i p\u00f3\u0142nocy do angielskiej cz\u0119\u015bci parku, tworzy Stary Pa\u0142ac. Wed\u0142ug opowie\u015bci klasztornych, na tym miejscu sta\u0142 dawny zamek ksi\u0105\u017c\u0105t pomorskich. Kompleks pa\u0142acowy by\u0142 wykorzystywany przez opat\u00f3w z s\u0105siedniego klasztoru cysters\u00f3w. Najstarsze fragmenty rezydencji pochodz\u0105 z XV wieku, w\u00f3wczas odbywa\u0142y si\u0119 liczne przebudowy i rozbudowy \u2013 pisze <a href=\"http:\/\/gdansk-future.eu\">gdansk-future.eu<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<div id=\"ez-toc-container\" class=\"ez-toc-v2_0_68_1 counter-hierarchy ez-toc-counter ez-toc-custom ez-toc-container-direction\">\n<label for=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a379d4f1f7c6\" class=\"ez-toc-cssicon-toggle-label\"><span class=\"\"><span class=\"eztoc-hide\" style=\"display:none;\">Toggle<\/span><span class=\"ez-toc-icon-toggle-span\"><svg style=\"fill: #999;color:#999\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" class=\"list-377408\" width=\"20px\" height=\"20px\" viewBox=\"0 0 24 24\" fill=\"none\"><path d=\"M6 6H4v2h2V6zm14 0H8v2h12V6zM4 11h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2zM4 16h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2z\" fill=\"currentColor\"><\/path><\/svg><svg style=\"fill: #999;color:#999\" class=\"arrow-unsorted-368013\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"10px\" height=\"10px\" viewBox=\"0 0 24 24\" version=\"1.2\" baseProfile=\"tiny\"><path d=\"M18.2 9.3l-6.2-6.3-6.2 6.3c-.2.2-.3.4-.3.7s.1.5.3.7c.2.2.4.3.7.3h11c.3 0 .5-.1.7-.3.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7zM5.8 14.7l6.2 6.3 6.2-6.3c.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7c-.2-.2-.4-.3-.7-.3h-11c-.3 0-.5.1-.7.3-.2.2-.3.5-.3.7s.1.5.3.7z\"\/><\/svg><\/span><\/span><\/label><input type=\"checkbox\"  id=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a379d4f1f7c6\"  aria-label=\"Toggle\" \/><nav><ul class='ez-toc-list ez-toc-list-level-1 ' ><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-1\" href=\"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/eternal-wyjatkowy-i-tajemniczy-palac-opatow-w-oliwie-dzielnica-gdanska\/#Lokalizacja\" title=\"Lokalizacja\">Lokalizacja<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-2\" href=\"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/eternal-wyjatkowy-i-tajemniczy-palac-opatow-w-oliwie-dzielnica-gdanska\/#Znaczenie_i_waznosc\" title=\"Znaczenie i wa\u017cno\u015b\u0107\">Znaczenie i wa\u017cno\u015b\u0107<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-3\" href=\"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/eternal-wyjatkowy-i-tajemniczy-palac-opatow-w-oliwie-dzielnica-gdanska\/#Najstarsza_instytucja_zakonna_na_Pomorzu_Gdanskim\" title=\"Najstarsza instytucja zakonna na Pomorzu Gda\u0144skim\">Najstarsza instytucja zakonna na Pomorzu Gda\u0144skim<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-4\" href=\"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/eternal-wyjatkowy-i-tajemniczy-palac-opatow-w-oliwie-dzielnica-gdanska\/#Dobroczyncy_i_wrogowie\" title=\"Dobroczy\u0144cy i wrogowie\">Dobroczy\u0144cy i wrogowie<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-5\" href=\"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/eternal-wyjatkowy-i-tajemniczy-palac-opatow-w-oliwie-dzielnica-gdanska\/#Okres_panowania_Zakonu_Krzyzackiego\" title=\"Okres panowania Zakonu Krzy\u017cackiego\">Okres panowania Zakonu Krzy\u017cackiego<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-6\" href=\"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/eternal-wyjatkowy-i-tajemniczy-palac-opatow-w-oliwie-dzielnica-gdanska\/#Wplywy_luteranizmu_w_Oliwie\" title=\"Wp\u0142ywy luteranizmu w Oliwie\">Wp\u0142ywy luteranizmu w Oliwie<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-7\" href=\"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/eternal-wyjatkowy-i-tajemniczy-palac-opatow-w-oliwie-dzielnica-gdanska\/#Panowanie_dynastii_Waza\" title=\"Panowanie dynastii Waza\">Panowanie dynastii Waza<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-8\" href=\"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/eternal-wyjatkowy-i-tajemniczy-palac-opatow-w-oliwie-dzielnica-gdanska\/#Likwidacja_opactwa\" title=\"Likwidacja opactwa\">Likwidacja opactwa<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-9\" href=\"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/eternal-wyjatkowy-i-tajemniczy-palac-opatow-w-oliwie-dzielnica-gdanska\/#Cechy_klasztoru_w_Oliwie\" title=\"Cechy klasztoru w Oliwie\">Cechy klasztoru w Oliwie<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-10\" href=\"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/eternal-wyjatkowy-i-tajemniczy-palac-opatow-w-oliwie-dzielnica-gdanska\/#Styl_gotycki_i_rokoko\" title=\"Styl gotycki i rokoko\">Styl gotycki i rokoko<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-11\" href=\"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/eternal-wyjatkowy-i-tajemniczy-palac-opatow-w-oliwie-dzielnica-gdanska\/#Muzeum_w_Palacu_Oliwskim\" title=\"Muzeum w Pa\u0142acu Oliwskim\">Muzeum w Pa\u0142acu Oliwskim<\/a><\/li><\/ul><\/nav><\/div>\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Lokalizacja\"><\/span>Lokalizacja<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Oliwa to najbardziej wysuni\u0119ta na p\u00f3\u0142noc dzielnica Gda\u0144ska, kt\u00f3ra rozci\u0105ga si\u0119 na szerokiej r\u00f3wninie i si\u0119ga od podn\u00f3\u017ca stromych, miejscami ponad 100-metrowych wzg\u00f3rz morenowych a\u017c do oddalonego o oko\u0142o 3 km wybrze\u017ca morskiego. Przez jego terytorium przep\u0142ywa ma\u0142a rzeka Oliwa. Do niej wpadaj\u0105 wody trzech innych niewielkich strumieni, od\u017cywiaj\u0105cych dno poszczeg\u00f3lnych dolin polodowcowych. Na tych r\u00f3wninach biegn\u0105 stare drogi, z kt\u00f3rych najbardziej wysuni\u0119ta na p\u00f3\u0142noc jest teraz wyasfaltowana. Ta droga by\u0142a kiedy\u015b drog\u0105 pocztow\u0105, a do pocz\u0105tku XIX wieku &#8211; g\u0142\u00f3wn\u0105 arteri\u0105 komunikacyjn\u0105 prowadz\u0105c\u0105 z zachodniej cz\u0119\u015bci Pomorza przez Oliw\u0119 do oddalonego o 9 km Gda\u0144ska.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1099\" height=\"808\" src=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-4.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-4286\" srcset=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-4.png 1099w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-4-300x221.png 300w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-4-768x565.png 768w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-4-696x512.png 696w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-4-1068x785.png 1068w\" sizes=\"auto, (max-width: 1099px) 100vw, 1099px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Opactwo cysters\u00f3w powsta\u0142o pod koniec XII wieku u uj\u015bcia doliny potoku Oliwskiego u podn\u00f3\u017ca 100-metrowego wzg\u00f3rza, kt\u00f3re dawniej nosi\u0142o nazw\u0119 Pacho\u0142ek. Miejsce to zawsze by\u0142o zamieszkane od epoki br\u0105zu. Za za\u0142o\u017cycieli klasztoru uwa\u017cani s\u0105 ksi\u0105\u017c\u0119ta gda\u0144sko-pomorscy, kt\u00f3rzy wed\u0142ug legendy mieli domek my\u015bliwski na miejscu Starego Pa\u0142acu.<\/p>\n\n\n\n<p>W XXI wieku to miejsce coraz cz\u0119\u015bciej przyci\u0105ga turyst\u00f3w i faktycznie jest cz\u0119\u015bci\u0105 historycznej zabudowy miasta.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Znaczenie_i_waznosc\"><\/span>Znaczenie i wa\u017cno\u015b\u0107<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Pa\u0142ac Opat\u00f3w przyj\u0105\u0142 podstawowe formy architektoniczne w czasach \u015bredniowiecza. Ju\u017c wtedy zosta\u0142o stworzone przestrzenne planowanie, charakterystyczne dla cysterskiego rz\u0105du. Obok ko\u015bcio\u0142a klasztornego znajduje si\u0119 kompleks klasztorny z kru\u017cgankami i wewn\u0119trznym dziedzi\u0144cem, budynki gospodarcze nale\u017c\u0105ce do klasztoru i opata, mur klasztorny z bram\u0105, ko\u015bci\u00f3\u0142 parafialny z cmentarzem b\u0119d\u0105cym przez wieki patronatem cysters\u00f3w. W okresie wczesnonowo\u017cytnym zosta\u0142 zbudowany kompleks mieszkalny Opat\u00f3w z pa\u0142acem, szklarni\u0105 i ogrodem.<\/p>\n\n\n\n<p>Stylistycznie i programowo architektura ko\u015bcio\u0142a klasztornego odwo\u0142uje si\u0119 do wielkich realizacji gotyku ceglanego na Pomorzu Zachodnim, Danii i p\u00f3\u0142nocnych Niemczech, chocia\u017c w monumentalnej budowli gotyckiej zachowa\u0142y si\u0119 elementy pierwotnego za\u0142o\u017cenia roma\u0144skiego. Na niezwykle wysoki status artystyczny tego ko\u015bcio\u0142a wskazuje r\u00f3wnie\u017c bogate, prawie pe\u0142ne wyposa\u017cenie i dekoracja najwybitniejszych artyst\u00f3w epoki manieryzmu i baroku dzia\u0142aj\u0105cych na Pomorzu: Abrahama van den Blocke, Hermanna Hana, Jana Wulfa z Ornety i innych.<\/p>\n\n\n\n<p>Opactwo jest miejscem o szczeg\u00f3lnym znaczeniu historycznym z powodu wa\u017cnych wydarze\u0144 i znacz\u0105cych osobisto\u015bci. Fundacja klasztorna gda\u0144skich namiestnik\u00f3w w imieniu Piast\u00f3w, najstarsza na Pomorzu Gda\u0144skim, by\u0142a dla nich pierwszym krokiem na drodze do uzyskania samodzielno\u015bci politycznej i tytu\u0142u ksi\u0105\u017c\u0119cego.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"975\" height=\"673\" src=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-5.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-4289\" srcset=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-5.png 975w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-5-300x207.png 300w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-5-768x530.png 768w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-5-218x150.png 218w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-5-696x480.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 975px) 100vw, 975px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Klasztor od momentu za\u0142o\u017cenia s\u0142u\u017cy\u0142 jako nekropolia dla rodziny w\u0142adc\u00f3w (pochowani s\u0105 tu w\u0142adcy Pomorza Gda\u0144skiego: ksi\u0105\u017c\u0119 Sambor I, namiestnik gda\u0144ski M\u015bciw\u00f3j I, ksi\u0105\u017c\u0119ta \u015awi\u0119tope\u0142k i M\u015bciw\u00f3j II), p\u00f3\u017aniej opaci i biskupi.<\/p>\n\n\n\n<p>W Oliwie powsta\u0142y dokumenty, kt\u00f3re stanowi\u0105 najstarsz\u0105 grup\u0119 \u017ar\u00f3de\u0142 pisanych dla Pomorza Gda\u0144skiego. 7 pa\u017adziernika 1587 roku kr\u00f3l Zygmunt III Waza podpisa\u0142 w Oliwie Pacta conventa (obowi\u0105zek kr\u00f3la).<\/p>\n\n\n\n<p>3 maja 1660 roku w Ma\u0142ym Refektarzu podpisano traktat mi\u0119dzy Rzecz\u0105pospolit\u0105 Obojga Narod\u00f3w a Szwecj\u0105 zwany Pokojem Oliwskim. Tradycja upami\u0119tniania tego wydarzenia trwa do dzi\u015b, a Sala Pokoju jest jednym z pomieszcze\u0144 muzeum diecezjalnego. Oliw\u0119 odwiedzili m.in. kr\u00f3lowie Przemy\u015bl II, Kazimierz Jagiello\u0144czyk, Zygmunt III Waza, W\u0142adys\u0142aw IV z \u017con\u0105 Ludwik\u0105 Mari\u0105, Jan Kazimierz, August II i August III.<\/p>\n\n\n\n<p>Po \u015bmierci opata Jacka Rybi\u0144skiego w 1782 roku w pa\u0142acu mieszkali mianowani przez kr\u00f3la pruskiego opaci: Karol, a nast\u0119pnie J\u00f3zef Hohenzollern. Po \u015bmierci ostatniego opata pa\u0142ac zosta\u0142 rozbudowany dopiero w 1869 roku, kiedy w budynku zamieszka\u0142a kuzynka kr\u00f3la pruskiego Maria Hohenzollern.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Najstarsza_instytucja_zakonna_na_Pomorzu_Gdanskim\"><\/span>Najstarsza instytucja zakonna na Pomorzu Gda\u0144skim<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Pomys\u0142 za\u0142o\u017cenia osady cysterskiej w Oliwie przypisuje si\u0119 Sobies\u0142awowi (znanemu jako Subis\u0142aw). Legenda g\u0142osi, \u017ce ksi\u0105\u017c\u0119 Sobies\u0142aw oddali\u0142 si\u0119 od swojej dru\u017cyny podczas polowania na jelenia. Nagle zaatakowa\u0142 go odyniec. Rannego ksi\u0119cia znalaz\u0142 pustelnik, kt\u00f3ry opatrzy\u0142 go i przenocowa\u0142 w swojej pustelni.<\/p>\n\n\n\n<p>W nocy Sobies\u0142awowi przy\u015bni\u0142a si\u0119 \u015bwietlista posta\u0107 z ga\u0142\u0105zk\u0105 oliwn\u0105 w d\u0142oni. Ksi\u0105\u017c\u0119 postanowi\u0142 za\u0142o\u017cy\u0107 klasztor w miejscu wskazanym przez niebia\u0144sk\u0105 istot\u0119, o czym poinformowa\u0142 towarzyszy, gdy go znale\u017ali. Postanowi\u0142 tak\u017ce ochrzci\u0107 si\u0119, poniewa\u017c do tego czasu by\u0142 poganinem.<\/p>\n\n\n\n<p>Tradycja klasztorna wspomina, \u017ce \u200b\u200bksi\u0105\u017c\u0119 sprowadzi\u0142 pierwszych mnich\u00f3w w 1170 lub 1175 roku. Historycznie nie jest to potwierdzona informacja, cho\u0107 niewykluczone, \u017ce ksi\u0119cia odwiedzili cystersi z Danii i on zamierza\u0142 osiedli\u0107 je na sta\u0142e.<\/p>\n\n\n\n<p>W XII wieku istnia\u0142a ju\u017c diecezja obejmuj\u0105ca Pomorze Gda\u0144skie. Powstanie biskupstwa w Kruszwicy i W\u0142oc\u0142awku datuje si\u0119 na lata 1123-1124. W tym okresie swoj\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 rozpocz\u0105\u0142 tak\u017ce ko\u015bci\u00f3\u0142 parafialny w Gda\u0144sku. W 1156 roku po\u0142\u0105czono ich w jedn\u0105 diecezj\u0119 kujawsk\u0105 ze stolic\u0105 we W\u0142oc\u0142awku. Nale\u017ca\u0142 do niej archidiakonat pomorski w Gda\u0144sku.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"412\" src=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-6.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-4292\" srcset=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-6.png 800w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-6-300x155.png 300w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-6-768x396.png 768w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-6-696x358.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Sambor I, syn Sobies\u0142awa, ufundowa\u0142 klasztor w 1186 roku. Grup\u0119 cysters\u00f3w prowadzi\u0142 Du\u0144czyk Bernard Dithard, kt\u00f3ry r\u00f3wnie\u017c zosta\u0142 pierwszym opatem. Klasztor w Ko\u0142baczu by\u0142 fili\u0105 du\u0144skiego klasztoru w Esrom. By\u0142 jeszcze za m\u0142ody, by samodzielnie wys\u0142a\u0107 kilkunastu mnich\u00f3w do nowego zak\u0142adu, wi\u0119c mnisi, kt\u00f3rzy przybyli do Oliwy, w wi\u0119kszo\u015bci pochodzili z Danii.<\/p>\n\n\n\n<p>Oko\u0142o 1200 roku cystersi zbudowali klasztor i oratorium, kt\u00f3re na przestrzeni wiek\u00f3w przekszta\u0142ci\u0142o si\u0119 w dzisiejszy ko\u015bci\u00f3\u0142 archikatedralny. W 1188 roku oficjalnie podpisano akt fundacyjny. Klasztor otrzyma\u0142 cenne przywileje, kt\u00f3re pozwala\u0142y mu uzyskiwa\u0107 dochody w szczeg\u00f3lno\u015bci z rybo\u0142\u00f3wstwa i m\u0142yn\u00f3w nad rzek\u0105 Oliw\u0105 (na przestrzeni wiek\u00f3w powsta\u0142o ponad dwadzie\u015bcia tzw. m\u0142yn\u00f3w, w tym m\u0142yny zbo\u017cowe, prochowe, olejarnie, ku\u017anie i inne ). W sk\u0142ad sakralnego kompleksu wchodzi\u0142o tak\u017ce kilka wsi, w\u015br\u00f3d nich Oliwa.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Dobroczyncy_i_wrogowie\"><\/span>Dobroczy\u0144cy i wrogowie<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Klasztor mia\u0142 dobroczy\u0144c\u00f3w w ka\u017cdym wieku, ale mia\u0142 te\u017c i wrog\u00f3w. W 1226 roku budowla zosta\u0142a doszcz\u0119tnie obrabowana i spalona przez Prus\u00f3w Pomeza\u0144skich i Warmi\u0144skich. W 1236 roku ponownie napadli na Oliw\u0119, pal\u0105c klasztor i zabijaj\u0105c sze\u015bciu mnich\u00f3w i 34 s\u0142u\u017c\u0105cych.<\/p>\n\n\n\n<p>Opactwo przetrwa\u0142o tak\u017ce kilka represyjnych atak\u00f3w ze strony Krzy\u017cak\u00f3w. Budowl\u0119 sakraln\u0105 spalili podczas wojny z ksi\u0119ciem \u015awi\u0119tope\u0142kiem, kt\u00f3ry by\u0142 dobroczy\u0144c\u0105 klasztoru. Kompleks by\u0142 r\u00f3wnie\u017c obrabowany w 1247 i 1252 roku.<\/p>\n\n\n\n<p>W XIII wieku cystersi oliwscy zostali zwolnieni z dziesi\u0119ciny przez papie\u017ca Honoriusza III. Sta\u0142o si\u0119 to p\u00f3\u017aniej powodem spor\u00f3w z biskupem kujawskim Micha\u0142em, kt\u00f3ry nawet ekskomunikowa\u0142 mnich\u00f3w z Oliwy. Cystersi uciekli do papie\u017ca, kt\u00f3ry w 1245 roku wy\u0142\u0105czy\u0142 ich spod w\u0142adzy biskupa i nakaza\u0142 zdj\u0105\u0107 ekskomunik\u0119.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Okres_panowania_Zakonu_Krzyzackiego\"><\/span>Okres panowania Zakonu Krzy\u017cackiego<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>W 1308 roku Oliwa znalaz\u0142a si\u0119 w zasi\u0119gu w\u0142adzy krzy\u017cackiej. W tym samym roku w\u0142adz\u0119 t\u0119 uzna\u0142 opat R\u00fcdiger. Pomimo powszechnego zatwierdzenia w\u0142asno\u015bci opactwa oliwskiego przez Wielkiego Mistrza zakonu krzy\u017cackiego Karola z Trewiru w 1312 roku, pocz\u0105tkowo toczy\u0142o si\u0119 wiele spor\u00f3w w\u0142asno\u015bciowych i terytorialnych pomi\u0119dzy klasztorem cysters\u00f3w a zakonem krzy\u017cackim. Z tego powodu na pro\u015bb\u0119 opata oliwskiego papie\u017c Jan XXII potwierdzi\u0142 w\u0142asno\u015b\u0107 klasztoru w 1320 roku.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"989\" height=\"646\" src=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-7.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-4295\" srcset=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-7.png 989w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-7-300x196.png 300w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-7-768x502.png 768w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-7-696x455.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 989px) 100vw, 989px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>W 1323 roku biskupi warmi\u0144sko-pomeza\u0144scy r\u00f3wnie\u017c dokonali oficjalnego potwierdzenia maj\u0105tku opactwa. Jednak opaci oliwscy uznali zwierzchnictwo zakonu krzy\u017cackiego. Bronili ich nawet w czasie sporu krzy\u017cackiego z w\u0142adcami Polski przed obliczem papie\u017ca. Nie przeszkodzi\u0142o to cystersom w 1325 roku, mimo wyra\u017anego zakazu Krzy\u017cak\u00f3w, zap\u0142aci\u0107 \u015bwi\u0119topietrza (czyli podatek ko\u015bcielny) biskupom polskim.<\/p>\n\n\n\n<p>Ostatecznie spory Oliwy z Krzy\u017cakami zako\u0144czy\u0142y si\u0119 w 1342 roku, kiedy Wielki Mistrz Ludolf K\u00f6nig wyda\u0142 przywilej zatwierdzaj\u0105cy wszystkie dobra cysterskie.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Wplywy_luteranizmu_w_Oliwie\"><\/span>Wp\u0142ywy luteranizmu w Oliwie<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>W XVI wieku w Oliwie aktywnie szerzy\u0142 si\u0119 luteranizm. W 1549 roku opatem zosta\u0142 Lambert Schlieff, kt\u00f3ry by\u0142 zwolennikiem protestantyzmu. Wyb\u00f3r na korzy\u015b\u0107 tej postaci zosta\u0142 dokonany w\u0142a\u015bciwie pod naciskiem rodziny Loitz\u00f3w, kt\u00f3ra mia\u0142a na kr\u00f3la niema\u0142y wp\u0142yw. Kandydatur\u0119 popar\u0142 tak\u017ce biskup warmi\u0144ski.<\/p>\n\n\n\n<p>W 1555 roku kr\u00f3l Zygmunt August zapewni\u0142 Schlieffowi do\u017cywotnie opactwo. Kronika oliwska nazwa\u0142a Schlieffa osob\u0105 nieuczon\u0105, niepos\u0142uszn\u0105, kt\u00f3ra roztrwoni\u0142a maj\u0105tek opactwa, co w 1557 roku doprowadzi\u0142o do usuni\u0119cia go ze stanowiska opata. Sta\u0142o si\u0119 to podczas oskar\u017cenia Schlieffa o r\u00f3\u017cne przest\u0119pstwa. Kr\u00f3l przesta\u0142 go popiera\u0107, ale pod wp\u0142ywem pot\u0119\u017cnych protektor\u00f3w ponownie mianowa\u0142 go opatem. W 1559 roku Schlieff zmar\u0142 w drodze do opactwa, ale zdarzy\u0142 mianowa\u0107 na swojego nast\u0119pc\u0119 Miko\u0142aja Lock\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p>Sytuacja opactwa nie poprawi\u0142a si\u0119 znacz\u0105co. Materialna \u2013 zwi\u0105zana z odbudow\u0105 zniszcze\u0144 po 1577 roku \u0456 duchowa \u2013 rezultaty walk o stanowisko opata, pog\u0142\u0119bione dzia\u0142alno\u015bci\u0105 kolejnych \u201ezwyci\u0119zc\u00f3w\u201d tych walk, z kt\u00f3rych \u017cadnemu nie zale\u017ca\u0142o na duchowym rozwoju \u015bwi\u0119tego miejsca. Przeor Klemens Montau, kt\u00f3rego zapami\u0119tano jako pijaka i poszukiwacza przyg\u00f3d, r\u00f3wnie\u017c nie interesowa\u0142 si\u0119 duchowo\u015bci\u0105. W 1588 roku w Oliwie szala\u0142a zaraza.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Panowanie_dynastii_Waza\"><\/span>Panowanie dynastii Waza<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>W 1594 roku zako\u0144czono remont ko\u015bcio\u0142a. W tym samym roku Oliw\u0119 odwiedzi\u0142 kr\u00f3l Zygmunt z \u017con\u0105 Ann\u0105. Arcykatolicki w\u0142adca bardzo upodoba\u0142 sobie \u015bwi\u0119te miejsce \u2013 latem 1598 roku sp\u0119dzi\u0142 w klasztorze ponad miesi\u0105c, a jesieni\u0105 ponownie odwiedzi\u0142 Oliw\u0119. W 1603 roku uzyska\u0142 od papie\u017ca Klemensa VIII prawo u\u017cywania infu\u0142y i pastora\u0142u dla opata oliwskiego. W 1623 roku, gdy kr\u00f3l Zygmunt przebywa\u0142 w Gda\u0144sku, opactwo odwiedzi\u0142a jego druga \u017cona Konstancja Austriaczka.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1277\" height=\"669\" src=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-8.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-4298\" srcset=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-8.png 1277w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-8-300x157.png 300w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-8-768x402.png 768w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-8-696x365.png 696w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-8-1068x560.png 1068w\" sizes=\"auto, (max-width: 1277px) 100vw, 1277px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Pierwsze organy w ko\u015bciele powsta\u0142y w 1603 roku, a ambona &#8211; w 1605 roku. W 1605 i 1608 roku odbudowano mury klasztorne, ze wzgl\u0119du na realne zagro\u017cenie ze strony Szwed\u00f3w. Zagro\u017cenie musia\u0142o by\u0107 powa\u017cne, skoro sk\u0142oni\u0142o cysters\u00f3w do przeniesienia archiwum i skarbca do Gda\u0144ska.<\/p>\n\n\n\n<p>W 1635 roku Oliw\u0119 odwiedzi\u0142 kr\u00f3l W\u0142adys\u0142aw IV, nuncjusz papieski Honoriusz Visconti i pose\u0142 Francji d&#8217;Avaux. W 1646 roku w\u0142a\u015bnie w Oliwie odby\u0142o si\u0119 oficjalne powitanie kr\u00f3lewskiej narzeczonej \u2013 ksi\u0119\u017cniczki Mantui Marii Ludwiki. Ksi\u0119\u017cniczk\u0119 powita\u0142 orszak dyplomat\u00f3w i urz\u0119dnik\u00f3w pa\u0144stwowych w imieniu kr\u00f3la W\u0142adys\u0142awa i ca\u0142ego pa\u0144stwa. Pi\u0119\u0107 lat p\u00f3\u017aniej Maria Ludwika, tym razem ze swoim drugim m\u0119\u017cem, kr\u00f3lem Janem Kazimierzem, ponownie przyjecha\u0142a do Oliwy.<\/p>\n\n\n\n<p>Po zako\u0144czeniu wojny ze Szwecj\u0105 opat Adam Trebnic zmar\u0142 w 1630 roku. P\u00f3\u017aniej klasztor straci\u0142 znaczn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 swojego wyposa\u017cenia.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Likwidacja_opactwa\"><\/span>Likwidacja opactwa<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Dla Oliwy wiek XV okaza\u0142 si\u0119 okresem kryzysu. Krzy\u017cacy na\u0142o\u017cyli na opactwo du\u017ce obci\u0105\u017cenia podatkowe. To oburzy\u0142o lokaln\u0105 spo\u0142eczno\u015b\u0107. W czasie wojny trzynastoletniej opactwo aktywnie wspiera\u0142o Rzeczpospolit\u0105 Obojga Narod\u00f3w, a pod koniec wojny wesz\u0142o w sk\u0142ad kr\u00f3lestwa.<\/p>\n\n\n\n<p>W czasie powstania gda\u0144skiego 1577 roku opactwo przyj\u0119\u0142o stron\u0119 Rzeczypospolitej Obojga Narod\u00f3w. W odpowied\u017a gda\u0144scy protestanci obrabowali i cz\u0119\u015bciowo zniszczyli kompleks. Ostateczne zwyci\u0119stwo wojsk kr\u00f3lewskich zobowi\u0105za\u0142o miasto do zrekompensowania klasztorowi do 20 tysi\u0119cy gulden\u00f3w, co pozwoli\u0142o na doko\u0144czenie budowy.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"970\" height=\"646\" src=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-9.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-4301\" srcset=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-9.png 970w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-9-300x200.png 300w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-9-768x511.png 768w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-9-696x464.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 970px) 100vw, 970px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>W 1626 roku podczas wojny trzydziestoletniej wojska szwedzkie Gustawa II ponownie powa\u017cnie uszkodzi\u0142y opactwo oliwskie. Rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 proces odbudowy lokalu, opracowania i realizacji nowego wystroju w stylu rokoko. Powstaj\u0105 liczne obiekty przemys\u0142owe: prochownia i filcownia, artyku\u0142y papiernicze, ku\u017ania, tartak. Ogrody pa\u0142acowe r\u00f3wnie\u017c zosta\u0142y zaaran\u017cowane w stylu francuskim przez s\u0142ynnego opata Jacka Rybi\u0144skiego. Jeszcze jedna cz\u0119\u015b\u0107 parku urz\u0105dzona jest w stylu angielskim, z pergolami, mostkami i wodospadem. Ostatni opat Joseph Hohenzollern-Hechingen sprowadzi\u0142 egzotyczne ro\u015bliny do dekoracji parku.<\/p>\n\n\n\n<p>W 1772 roku pierwszy rozbi\u00f3r Polski przenios\u0142a opactwo pod panowanie pruskie. Nowy re\u017cim zakaza\u0142 przyjmowanie nowicjuszy do Oliwy od 1820 roku, a klasztor zosta\u0142 zlikwidowany w 1831 roku. Dobra klasztorne zosta\u0142y podzielone mi\u0119dzy kr\u00f3la i miasto Gda\u0144sk. Zniszczono nowicjat i infirmeri\u0119, inne budynki klasztorne przystosowano do potrzeb parafii.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Cechy_klasztoru_w_Oliwie\"><\/span>Cechy klasztoru w Oliwie<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Klasztor cysters\u00f3w jest jedn\u0105 z trzech najd\u0142u\u017cszych budowli sakralnych w Polsce, jego d\u0142ugo\u015b\u0107 zewn\u0119trzna wynosi 107 metr\u00f3w, a wewn\u0119trzna &#8211; 97,6 metra. Jest to jednak budynek bardzo w\u0105ski i stosunkowo niski: szeroko\u015b\u0107 nawy g\u0142\u00f3wnej wynosi 8,5 metra, a razem z dwiema nawami \u2013 19 metr\u00f3w. Wysoko\u015b\u0107 nawy pod wynosi 17,7 metra. Wn\u0119trze sk\u0142ada si\u0119 z trzech naw, transept, prezbiteriumu i nawy obiegowej.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"954\" height=\"641\" src=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-10.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-4304\" srcset=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-10.png 954w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-10-300x202.png 300w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-10-768x516.png 768w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-10-696x468.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 954px) 100vw, 954px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Organy s\u0105 dobrze znan\u0105 muzyczn\u0105 cech\u0105 budowli. Ko\u015bci\u00f3\u0142 jest szczeg\u00f3lnie znany z rokokowych organ\u00f3w, zbudowanych w latach 1763-1788 przez Johanna Wilhelma Wulffa, jednego z mnich\u00f3w cysters\u00f3w. Organy maj\u0105 kszta\u0142t podkowy, 7876 piszcza\u0142ek i bardzo cz\u0119sto oferuj\u0105 koncerty. Niekt\u00f3re ich elementy mo\u017cna przesuwa\u0107 w zale\u017cno\u015bci od odtwarzanej muzyki.<\/p>\n\n\n\n<p>O\u0142tarz g\u0142\u00f3wny i apsyda s\u0105 bardzo interesuj\u0105ce dla turyst\u00f3w. O\u0142tarz g\u0142\u00f3wny na drugim ko\u0144cu nawy, r\u00f3wnie\u017c w stylu rokoko, pochodzi z 1688 roku. Dominuje w nim bardzo bogata dekoracja okalaj\u0105ca okr\u0105g\u0142y witra\u017c. Dekoracja ta jest podobna do ob\u0142oku, z kt\u00f3rego wychodz\u0105 g\u0142owy anio\u0142\u00f3w, Chrystus w chwale, Moj\u017cesz z tablicami prawa.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Styl_gotycki_i_rokoko\"><\/span>Styl gotycki i rokoko<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Budowla przyj\u0119\u0142a lekkie formy w stylu rokoko. We wn\u0119trzu fasady pa\u0142acu mo\u017cna zobaczy\u0107 kafelki, du\u017ce okna oraz wyszukane dekoracje z pilastrami, panelami i popularnym w\u00f3wczas motywem rocaille.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1000\" height=\"500\" src=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-11.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-4307\" srcset=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-11.png 1000w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-11-300x150.png 300w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-11-768x384.png 768w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-11-696x348.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 1000px) 100vw, 1000px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>We wn\u0119trzach pa\u0142acowych zachowa\u0142y si\u0119 dekoracje sztukatorskie, boazeria i kominek z bia\u0142ego marmuru. W XVII wieku powsta\u0142 tzw. Nowy Pa\u0142ac, kt\u00f3ry ostateczny kszta\u0142t uzyska\u0142 w latach 1754-1756. Prace wykonano wed\u0142ug projektu architekta Efraima Szregera, kt\u00f3ry p\u00f3\u017aniej sta\u0142 si\u0119 prekursorem architektury klasycyzmu. Odbudow\u0119 pa\u0142acu zleci\u0142 szanowny opat Jacek Rybi\u0144ski.<\/p>\n\n\n\n<p>Pa\u0142ac prezentuje si\u0119 imponuj\u0105co od strony po\u0142udniowej, wraz z francusk\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 Parku Oliwskiego tworzy niepowtarzaln\u0105 kompozycj\u0119 architektoniczn\u0105 i przyrodnicz\u0105. Kompleks nadal ciekawie kontrastuje z gotyck\u0105 budowl\u0105 dawnego ko\u015bcio\u0142a klasztornego.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Muzeum_w_Palacu_Oliwskim\"><\/span>Muzeum w Pa\u0142acu Oliwskim<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>W 1927 roku w zabytkowym pa\u0142acu otwarto ekspozycje muzealne. Instytucja dzia\u0142a\u0142a pod nazw\u0105 \u201eStaatliches Landesmuseum f\u00fcr Danziger Geschichte\u201d, jej dzia\u0142alno\u015b\u0107 zwi\u0105zana by\u0142a z histori\u0105 Gda\u0144ska i okolic. Pod koniec II wojny \u015bwiatowej pa\u0142ac rokokowy sp\u0142on\u0105\u0142, ale w ci\u0105gu kilku lat zabytek zosta\u0142 odbudowany.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"885\" height=\"678\" src=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-12.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-4310\" srcset=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-12.png 885w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-12-300x230.png 300w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-12-768x588.png 768w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-12-696x533.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 885px) 100vw, 885px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Wyj\u0105tkowy budynek ponownie pe\u0142ni funkcj\u0119 muzeum, przez pewien czas jako oddzia\u0142 sztuki wsp\u00f3\u0142czesnej Muzeum Narodowego w Gda\u0144sku. W\u015br\u00f3d eksponat\u00f3w zgromadzonych wewn\u0105trz znajduje si\u0119 oko\u0142o 300 dzie\u0142 sztuki powojennej: malarstwa, rze\u017aby, tkaniny artystycznej. Pewien nacisk po\u0142o\u017cono na sztuk\u0119 Pomorza. Warto zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na tw\u00f3rczo\u015b\u0107 takich uznanych artyst\u00f3w jak Jan Cybis, Maria Jarema, Tadeusz Kantor, Andrzej Wr\u00f3blewski i wielu innych.<\/p>\n\n\n\n<p>Pierwsza wystawa dotyczy\u0142a 750-lecia osadnictwa cysters\u00f3w w Oliwie, kt\u00f3re w\u00f3wczas obchodzono. Uroczyste otwarcie muzeum odby\u0142o si\u0119 w 1928 roku.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Pa\u0142ac Opat\u00f3w w Oliwie w Gda\u0144sku to jeden z obiekt\u00f3w, kt\u00f3re nadaj\u0105 niepowtarzalnej atmosfery ca\u0142emu Pomorzowi. Sk\u0142ada si\u0119 on z dw\u00f3ch budynk\u00f3w r\u00f3\u017cnych okres\u00f3w. Skrzyd\u0142o, kt\u00f3re przylega od wschodu i p\u00f3\u0142nocy do angielskiej cz\u0119\u015bci parku, tworzy Stary Pa\u0142ac. Wed\u0142ug opowie\u015bci klasztornych, na tym miejscu sta\u0142 dawny zamek ksi\u0105\u017c\u0105t pomorskich. Kompleks pa\u0142acowy by\u0142 wykorzystywany przez opat\u00f3w [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":315,"featured_media":2211,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1117],"tags":[2206,2586,2213,2581,2585,2207,2215,2587,2214,2576,2582,2580,2584,2575,2577,2573,2574,2588,2579,2208,2583,2578,2572],"motype":[1122],"moformat":[21],"moimportance":[33],"class_list":{"0":"post-4285","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-architektura","8":"tag-architektura-gdanska","9":"tag-architektura-palacow-w-gdansku","10":"tag-architektura-zamkow","11":"tag-cechy-klasztoru-w-oliwie","12":"tag-dzieje-starozytnych-palacow-gdanska","13":"tag-historia-architektury","14":"tag-historia-architektury-gdanska","15":"tag-historia-i-ciekawostki-o-palacach","16":"tag-historie-gdanska","17":"tag-instytucja-zakonna-na-pomorzu-gdanskim","18":"tag-klasztor-cystersow","19":"tag-likwidacja-opactwa","20":"tag-muzeum-w-palacu-oliwskim","21":"tag-najstarsza-instytucja-zakonna-na-pomorzu-gdanskim","22":"tag-okres-panowania-zakonu-krzyzackiego","23":"tag-palac-opatow-w-oliwie","24":"tag-palac-opatow-w-oliwie-w-gdansku","25":"tag-palace-w-historii","26":"tag-panowanie-dynastii-waza","27":"tag-rozwoj-architektury","28":"tag-styl-gotycki-i-rokoko","29":"tag-wplywy-luteranizmu-w-oliwie","30":"tag-wyjatkowy-i-tajemniczy-palac-opatow","31":"motype-eternal","32":"moformat-longrid","33":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4285","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/315"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4285"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4285\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4313,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4285\/revisions\/4313"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2211"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4285"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4285"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4285"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=4285"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=4285"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=4285"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}