{"id":4314,"date":"2024-01-04T12:24:00","date_gmt":"2024-01-04T11:24:00","guid":{"rendered":"https:\/\/gdansk-future.eu\/?p=4314"},"modified":"2024-01-23T01:35:23","modified_gmt":"2024-01-23T00:35:23","slug":"najbardziej-tajemniczy-budynek-na-ulicy-okopowej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/eternal-najbardziej-tajemniczy-budynek-na-ulicy-okopowej","title":{"rendered":"Najbardziej tajemniczy budynek na ulicy Okopowej"},"content":{"rendered":"\n<p>Gda\u0144sk odziedziczy\u0142 du\u017c\u0105 liczb\u0119 zabytk\u00f3w. Jednym z nich jest budynek przy ulicy Okopowej 9. W staro\u017cytno\u015bci by\u0142a tu bram\u0105 wjazdow\u0105 do miasta, nast\u0119pnie budynek pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 gda\u0144skiej policji, a od 65 lat znajduje si\u0119 tutaj siedziba s\u0142u\u017cb specjalnych, pisze <a href=\"http:\/\/gdansk-future.eu\">gdansk-future.eu<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<div id=\"ez-toc-container\" class=\"ez-toc-v2_0_68_1 counter-hierarchy ez-toc-counter ez-toc-custom ez-toc-container-direction\">\n<label for=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a46c57f5d1c8\" class=\"ez-toc-cssicon-toggle-label\"><span class=\"\"><span class=\"eztoc-hide\" style=\"display:none;\">Toggle<\/span><span class=\"ez-toc-icon-toggle-span\"><svg style=\"fill: #999;color:#999\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" class=\"list-377408\" width=\"20px\" height=\"20px\" viewBox=\"0 0 24 24\" fill=\"none\"><path d=\"M6 6H4v2h2V6zm14 0H8v2h12V6zM4 11h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2zM4 16h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2z\" fill=\"currentColor\"><\/path><\/svg><svg style=\"fill: #999;color:#999\" class=\"arrow-unsorted-368013\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"10px\" height=\"10px\" viewBox=\"0 0 24 24\" version=\"1.2\" baseProfile=\"tiny\"><path d=\"M18.2 9.3l-6.2-6.3-6.2 6.3c-.2.2-.3.4-.3.7s.1.5.3.7c.2.2.4.3.7.3h11c.3 0 .5-.1.7-.3.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7zM5.8 14.7l6.2 6.3 6.2-6.3c.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7c-.2-.2-.4-.3-.7-.3h-11c-.3 0-.5.1-.7.3-.2.2-.3.5-.3.7s.1.5.3.7z\"\/><\/svg><\/span><\/span><\/label><input type=\"checkbox\"  id=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a46c57f5d1c8\"  aria-label=\"Toggle\" \/><nav><ul class='ez-toc-list ez-toc-list-level-1 ' ><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-1\" href=\"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/eternal-najbardziej-tajemniczy-budynek-na-ulicy-okopowej\/#Poczatek_istnieja_budynku_w_XV_wieku\" title=\"Pocz\u0105tek istniej\u0105 budynku w XV wieku\">Pocz\u0105tek istniej\u0105 budynku w XV wieku<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-2\" href=\"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/eternal-najbardziej-tajemniczy-budynek-na-ulicy-okopowej\/#Bastion_Karowy\" title=\"Bastion Karowy\">Bastion Karowy<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-3\" href=\"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/eternal-najbardziej-tajemniczy-budynek-na-ulicy-okopowej\/#Siedziba_Krolewskiego_Prezydium_Policji\" title=\"Siedziba Kr\u00f3lewskiego Prezydium Policji\">Siedziba Kr\u00f3lewskiego Prezydium Policji<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-4\" href=\"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/eternal-najbardziej-tajemniczy-budynek-na-ulicy-okopowej\/#Zaradny_dyrektor\" title=\"Zaradny dyrektor\">Zaradny dyrektor<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-5\" href=\"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/eternal-najbardziej-tajemniczy-budynek-na-ulicy-okopowej\/#Budowa_nowego_komisariatu_policji\" title=\"Budowa nowego komisariatu policji\">Budowa nowego komisariatu policji<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-6\" href=\"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/eternal-najbardziej-tajemniczy-budynek-na-ulicy-okopowej\/#Policja_Wolnego_Miasta_Gdanska\" title=\"Policja Wolnego Miasta Gda\u0144ska\">Policja Wolnego Miasta Gda\u0144ska<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-7\" href=\"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/eternal-najbardziej-tajemniczy-budynek-na-ulicy-okopowej\/#Okres_powojenny\" title=\"Okres powojenny\">Okres powojenny<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-8\" href=\"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/eternal-najbardziej-tajemniczy-budynek-na-ulicy-okopowej\/#Muzeum_Kryminalistyki\" title=\"Muzeum Kryminalistyki\">Muzeum Kryminalistyki<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-9\" href=\"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/eternal-najbardziej-tajemniczy-budynek-na-ulicy-okopowej\/#Sensacyjne_znalezisko\" title=\"Sensacyjne znalezisko\">Sensacyjne znalezisko<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-10\" href=\"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/eternal-najbardziej-tajemniczy-budynek-na-ulicy-okopowej\/#Stan_techniczny\" title=\"Stan techniczny\">Stan techniczny<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-11\" href=\"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/eternal-najbardziej-tajemniczy-budynek-na-ulicy-okopowej\/#Nad_wejsciem_do_budynku_napis_w_jezyku_niemieckim\" title=\"Nad wej\u015bciem do budynku napis w j\u0119zyku niemieckim\">Nad wej\u015bciem do budynku napis w j\u0119zyku niemieckim<\/a><\/li><\/ul><\/nav><\/div>\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Poczatek_istnieja_budynku_w_XV_wieku\"><\/span>Pocz\u0105tek istniej\u0105 budynku w XV wieku<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>W 1462 roku na miejscu budowli powsta\u0142a Brama Karowa. Wchodzi\u0142a ona w sk\u0142ad linii nowych mur\u00f3w obronnych. P\u00f3\u017anogotycka budowla sk\u0142ada\u0142a si\u0119 z dw\u00f3ch pot\u0119\u017cnych baszt otaczaj\u0105cych wej\u015bcie. Jej nazwa (po niemiecku Karrentor, rzadziej Karrenmacher-Tor) pochodzi od s\u0142owa Karren, oznaczaj\u0105cego \u201etaczki\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Historycy nie maj\u0105 informacji o przeznaczeniu budowli i jej rozwoju. Istnieje opinia, \u017ce \u200b\u200bw tamtych czasach przez bram\u0119 wje\u017cd\u017cali do Gda\u0144ska niezbyt zamo\u017cni go\u015bcie miasta, kt\u00f3rych nie by\u0142o sta\u0107 na zwierz\u0119 poci\u0105gowe i zmuszeni byli przewozi\u0107 sw\u00f3j dobytek lub towar na sprzeda\u017c taczkami, polegaj\u0105c jedynie na sile w\u0142asnych r\u0105k.<\/p>\n\n\n\n<p>Metody obl\u0119\u017cnicze stopniowo ewoluowa\u0142y. Szczeg\u00f3lnie szybko w tym czasie rozwin\u0119\u0142a si\u0119 artyleria. Linia obronna w swojej zwyk\u0142ej formie nie przetrwa\u0142a d\u0142ugo i z biegiem czasu uleg\u0142a istotnym zmianom.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Bastion_Karowy\"><\/span>Bastion Karowy<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>W XVI wieku Brama Karowa zosta\u0142a zasypana. Sta\u0142o si\u0119 to dok\u0142adnie w 1563 roku. Brama znalaz\u0142a si\u0119 wewn\u0105trz wa\u0142u ziemnego, a w latach 1571-76 budowniczy Hans Kramer wzni\u00f3s\u0142 na tym miejscu wysoki bastion z kazamatami, kt\u00f3ry zosta\u0142 nazwany Bastionem Karowym.<\/p>\n\n\n\n<p>Za\u0142o\u017cono, \u017ce konstrukcja ochronna b\u0119dzie funkcjonowa\u0142a przez ponad 300 lat. Stopniowo in\u017cynierowie zmienili strategi\u0119 rozwoju. W XIX wieku architekci uwa\u017cali, \u017ce pot\u0119\u017cne bastiony i otaczaj\u0105ca je fosa, kt\u00f3re przydawa\u0142y presti\u017cu w XVI-XVIII wieku, okaza\u0142y si\u0119 przeszkod\u0105 w rozwoju nowoczesnego miasta.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"612\" src=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-13.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-4315\" srcset=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-13.png 800w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-13-300x230.png 300w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-13-768x588.png 768w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-13-696x532.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Po d\u0142ugich debatach i prze\u0142amaniu oporu konserwatywnych \u015brodowisk wojskowych zdecydowano ostatecznie o likwidacji fortyfikacji. Zgodnie z propozycj\u0105 niemieckiego urbanisty Jacoba St\u00fcbbena mia\u0142y one zosta\u0107 zast\u0105pione szerokimi ulicami (m.in. dzisiejszymi Podwalami-Grodzkimi, Wa\u0142ami Jagiello\u0144skimi i sam\u0105 Okopow\u0105) z reprezentacyjn\u0105 zabudow\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Ciekawostk\u0105 jest, \u017ce podczas niwelacji wa\u0142\u00f3w odnaleziono do\u015b\u0107 dobrze zachowan\u0105 \u015bredniowieczn\u0105 Bram\u0119 Karow\u0105. Fakt ten dokumentuj\u0105 fotografie z tego okresu. Cechy zewn\u0119trzne umo\u017cliwi\u0142y historykom odtworzenie wygl\u0105du tej budowli. Bram\u0119 zapami\u0119tano tak\u017ce w nazwie nowej ulicy, kt\u00f3ra do 1945 roku nosi\u0142a nazw\u0119 Karrenwall (p\u00f3\u0142nocna cz\u0119\u015b\u0107 obecnej ulicy Okopowej).<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Siedziba_Krolewskiego_Prezydium_Policji\"><\/span>Siedziba Kr\u00f3lewskiego Prezydium Policji<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Budynek uzyska\u0142 sw\u00f3j nowoczesny wygl\u0105d w XIX wieku. Powsta\u0142a w\u00f3wczas siedziba Kr\u00f3lewskiego Prezydium Policji. Dawna siedziba przy ul. D\u0142ugiej 25 zosta\u0142a przekazana w 1895 r. pod budow\u0119 gmachu Poczty Cesarskiej. Ciekawostk\u0105 jest fakt, \u017ce pomimo powstania Cesarstwa Niemieckiego w 1871 roku Kr\u00f3lestwo Prus nadal istnia\u0142o, a policja w Gda\u0144sku by\u0142a wci\u0105\u017c policj\u0105 prusk\u0105. Jednocze\u015bnie poczta by\u0142a ju\u017c cesarska, a wi\u0119c og\u00f3lnoniemiecka. Prezydent policji tymczasowo rezydowa\u0142 na przedmie\u015bciach Petershagen (Zaro\u015blak). Zaistnia\u0142a pilna potrzeba umieszczenia jego urz\u0119du w bardziej presti\u017cowej lokalizacji.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"495\" src=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-14.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-4318\" srcset=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-14.png 800w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-14-300x186.png 300w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-14-768x475.png 768w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-14-696x431.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Osoby pochodzenia robotniczego by\u0142y niech\u0119tnie rekrutowane do policji. Obawiano si\u0119 tej grupy spo\u0142ecznej, zw\u0142aszcza cz\u0142onk\u00f3w Partii Socjaldemokratycznej, kt\u00f3rych traktowano z pogard\u0105. Uwa\u017cano, \u017ce najlepszym rekrutem do patrolowania ulic by\u0142 mieszkaniec wsi lub ma\u0142ego prowincjonalnego miasteczka. Wraz z promowan\u0105 oszcz\u0119dno\u015bci\u0105 wojskow\u0105 oznacza\u0142o to, \u017ce przeci\u0119tny oficer patrolowy by\u0142, delikatnie m\u00f3wi\u0105c, \u201etwardy\u201d dla obywateli, cz\u0119sto nieuzasadnionym u\u017cyciem si\u0142y.<\/p>\n\n\n\n<p>Po 1890 roku miasta pruskie prze\u017cywa\u0142y gwa\u0142towny wzrost liczby ludno\u015bci, a du\u017ca rozbudowa armii spowodowa\u0142a, \u017ce \u200b\u200bsystem rekrutacji podoficer\u00f3w z 9-letnim sta\u017cem wojskowym do policji stopniowo stawa\u0142 si\u0119 nieskuteczny. W 1895 roku powsta\u0142a pierwsza szko\u0142a policyjna w Niemczech.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Zaradny_dyrektor\"><\/span>Zaradny dyrektor<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Za panowania Francji w latach 1807-1814 policja zosta\u0142a czasowo zlikwidowana. Dyrektorem miejscowej policji zosta\u0142 major Dagobert von Vegesack, kt\u00f3ry za czas\u00f3w napoleo\u0144skich by\u0142 pruskim rezydentem, mieszka\u0142 w mie\u015bcie i zajmowa\u0142 si\u0119 szpiegowaniem. Pod jego kierownictwem funkcjonowa\u0142o siedem posterunk\u00f3w policji.<\/p>\n\n\n\n<p>Gda\u0144sk by\u0142 miastem portowym o wielkich tradycjach handlowych, policja nie narzeka\u0142a na brak aktywno\u015bci. Opr\u00f3cz spraw typowych kryminalnych zajmowali si\u0119 oni r\u00f3wnie\u017c kontrol\u0105 \u201etandeciarzy\u201d (wypadk\u00f3w rzemie\u015blniczych, dzi\u015b powiedzieliby\u015bmy producent\u00f3w podr\u00f3bek) oraz sprawami tzw. wypo\u017cyczalni pod zastaw rzeczy, czyli lichw\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Pod koniec 1833 roku oba budynki wykupi\u0142 Dagobert von Vegesack i wypowiedzia\u0142 policji umow\u0119 najmu. Dzi\u015b taka sprawa wywo\u0142a\u0142aby niema\u0142y skandal. W pa\u0144stwie pruskim opr\u00f3cz policji obowi\u0105zywa\u0142a w\u00f3wczas \u015bcis\u0142a cenzura, wi\u0119c niewygodne dla w\u0142adz informacje nie przedostawa\u0142y si\u0119 do przestrzeni publicznej. Tylko nieliczni wiedzieli o nosz\u0105cej znamiona afery transakcji.<\/p>\n\n\n\n<p>To wszystko umo\u017cliwi\u0142o p\u00f3\u017aniej w\u0142adzom miasta zakup dw\u00f3ch nieruchomo\u015bci dla policji. Przeprowadzka w nowe miejsce nast\u0105pi\u0142a jesieni\u0105 1834 roku. Wcze\u015bniej, 1 kwietnia 1834 roku, Dagobert von Vegesack przeszed\u0142 w stan spoczynku. By\u0142 jedynym prezydentem policji, kt\u00f3ry przebywa\u0142 w mie\u015bcie na sta\u0142e. W 1840 roku przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 do Oliwy, gdzie zmar\u0142 w 1850 roku w wieku 82 lat.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Budowa_nowego_komisariatu_policji\"><\/span>Budowa nowego komisariatu policji<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Budynek zosta\u0142 gruntownie odnowiony w 1902 roku. Nowa siedziba policji powsta\u0142a wed\u0142ug projektu Alfreda Muttraya. Budynek powsta\u0142 na planie niesymetrycznego trapezu, z du\u017cym czterokondygnacyjnym budynkiem od frontu i ukrytymi za nim dwiema oficynami, do\u0142\u0105czonymi pod k\u0105tem ostrym. W dekoracji szczyt\u00f3w starano si\u0119 nawi\u0105za\u0107 do gda\u0144skich budowli renesansowych, cho\u0107 nowy budynek niewiele r\u00f3\u017cni\u0142 si\u0119 od innych budowli wznoszonych w tym okresie na terenie ca\u0142ego Cesarstwa Niemieckiego. Gotowy budynek zosta\u0142 oddany do u\u017cytku 6 maja 1905 roku i s\u0142u\u017cy\u0142 policji przez nast\u0119pne 40 lat.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1065\" height=\"591\" src=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-15.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-4321\" srcset=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-15.png 1065w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-15-300x166.png 300w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-15-768x426.png 768w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-15-696x386.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 1065px) 100vw, 1065px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>W Gda\u0144sku brakowa\u0142o w\u00f3wczas policjant\u00f3w. System rekrutacji by\u0142 nieefektywny i nie dawa\u0142 \u017cadnych rezultat\u00f3w. Nic nie zmieni\u0142 nawet wzrost p\u0142ac. Maxowi Wesselowi, mianowanemu w 1892 roku prezesem policji, uda\u0142o si\u0119 zwi\u0119kszy\u0107 liczb\u0119 policjant\u00f3w do 190. \u015arednio jeden policjant chroni\u0142 spok\u00f3j 790 mieszka\u0144c\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Problemem by\u0142o jednak znalezienie dodatkowych pomieszcze\u0144 biurowych. Pomieszczenia na ulicy D\u0142ugiej i Ogarnej by\u0142y zbyt ciasne. W 1894 roku miasto sprzeda\u0142o je za 300 tys. z\u0142otych. W okresie panowania Cesarstwa Niemieckiego mie\u015bci\u0142a si\u0119 w nich oddzia\u0142y poczty. Jeden z nich funkcjonuje nawet w XXI wieku.<\/p>\n\n\n\n<p>Budow\u0119 nowego komisariatu policji w Gda\u0144sku rozpocz\u0119to w 1902 roku. Oficjalne otwarcie nast\u0105pi\u0142o 1 kwietnia 1905 roku. Zesp\u00f3\u0142 budynk\u00f3w powsta\u0142 na tzw. obiektach pofortyfikacyjnych, w miejscu dawnego bastionu.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Policja_Wolnego_Miasta_Gdanska\"><\/span>Policja Wolnego Miasta Gda\u0144ska<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Odbudowa Rzeczypospolitej Obojga Narod\u00f3w po I wojnie \u015bwiatowej wymaga\u0142a znacznej liczby struktur si\u0142owych i s\u0142u\u017cb porz\u0105dkowych. Policja zosta\u0142a utworzona 19 sierpnia 1919 roku i istnia\u0142a do 1 wrze\u015bnia 1939 roku, a\u017c do momentu wkroczenia wojsk niemieckich na terytorium pa\u0144stwa. Zdecydowana wi\u0119kszo\u015b\u0107 policjant\u00f3w rekrutowa\u0142a si\u0119 z dawnych formacji wojskowych zdemilitaryzowanego regionu.<\/p>\n\n\n\n<p>Komenda policji znajdowa\u0142a si\u0119 w Gda\u0144sku w\u0142a\u015bnie w budynku dawnego Kr\u00f3lewskiego Prezydium Policji. Lokalizacja okaza\u0142a si\u0119 tradycyjn\u0105 lokalizacj\u0105 g\u0142\u00f3wnego o\u015brodka dla str\u00f3\u017c\u00f3w prawa.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"956\" src=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-16.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-4324\" srcset=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-16.png 800w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-16-251x300.png 251w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-16-768x918.png 768w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-16-696x832.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Pocz\u0105tkowo by\u0142o 12 rewir\u00f3w policyjnych, a po reformie z 1926 roku ich liczba zmniejszy\u0142a si\u0119 do 7. Policjanci otrzymali tradycyjny granatowy mundur. W 1922 roku zacz\u0119to wprowadza\u0107 szaro-zielony mundur. Na g\u0142owach nosili szarozielone czako z du\u017cym herbem Gda\u0144ska. W tym okresie granatowe mundury zosta\u0142y ca\u0142kiem wycofane.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Okres_powojenny\"><\/span>Okres powojenny<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Dom przy Okopowej 9 by\u0142 jednym z tych, kt\u00f3re przetrwa\u0142y najbardziej krytyczny moment &#8211; 1945 rok. Historycy sugeruj\u0105, \u017ce sowiecki wywiad otrzyma\u0142 wcze\u015bniej informacje o dzia\u0142alno\u015bci organ\u00f3w bezpiecze\u0144stwa III Rzeszy i planach przyj\u0119cia archiwum tych s\u0142u\u017cb w budynku, wi\u0119c nie by\u0142o potrzeby dzia\u0142a\u0144 wojennych.<\/p>\n\n\n\n<p>Po wojnie budynek przej\u0119\u0142o Ministerstwo Bezpiecze\u0144stwa Publicznego, a Milicja Obywatelska przej\u0119\u0142a kontrol\u0119 nad s\u0105siednim budynkiem przy ul. Okopowej 15 i pomieszczeniem przy Nowych Ogrodach. Do 1990 roku przy Okopowej 9 dzia\u0142a\u0142 Wojew\u00f3dzki Urz\u0105d Spraw Wewn\u0119trznych.<\/p>\n\n\n\n<p>Ministerstwo Bezpiecze\u0144stwa Publicznego dzia\u0142a\u0142o w tym miejscu w latach 1990-2002. P\u00f3\u017aniej ulokowano tu siedzib\u0119 delegatury Agencji Bezpiecze\u0144stwa Wewn\u0119trznego.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Muzeum_Kryminalistyki\"><\/span>Muzeum Kryminalistyki<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Ma\u0142o kto wie, \u017ce w latach 1920-1939 w Wolnym Mie\u015bcie Gda\u0144sku funkcjonowa\u0142o niewielkie muzeum kryminalistyczne z ciekawymi zbiorami, kt\u00f3re mie\u015bci\u0142o si\u0119 na pierwszym pi\u0119trze Prezydium Policji. Instytucj\u0119 otwarto wiosn\u0105 1925 roku \u2013 pierwszego wpisu do ksi\u0119gi go\u015bci honorowych dokona\u0142 19 maja \u00f3wczesny Prezydent Senatu WMG Heinrich Sahma.<\/p>\n\n\n\n<p>Osobne miejsce po\u015bwi\u0119cono historii gda\u0144skiej policji. Prezentowano grafiki i fotografie przedstawiaj\u0105ce zmieniaj\u0105ce si\u0119 na przestrzeni dziesi\u0119cioleci umundurowanie policjant\u00f3w gda\u0144skich, a tak\u017ce oryginalne rozporz\u0105dzenia policji miejskiej z XVII i XVIII wieku. Niew\u0105tpliwie najwi\u0119ksze emocje wzbudza\u0142y kolejne sekcje. W gablotach prezentowane by\u0142y narz\u0119dzia zbrodni zebrane podczas \u015bledztw: bro\u0144 palna, no\u017ce, kastety i m\u0142otki, cz\u0119sto ze \u015bladami zaschni\u0119tej krwi. Towarzyszy\u0142y im zdj\u0119cia zrobione przez technik\u00f3w policyjnych zaraz po przybyciu na miejsce zbrodni. Nast\u0119pnie ustawione by\u0142y szklane pojemniki z cz\u0119\u015bciami cia\u0142 ofiar. Kolejna sekcja po\u015bwi\u0119cona by\u0142a samob\u00f3jstwom, pokazuj\u0105c zdj\u0119cia ofiar, a tak\u017ce narz\u0119dzia (niekiedy bardzo zmy\u015blne), kt\u00f3re by\u0142y u\u017cywane w Wolnym Mie\u015bcie do odbierania sobie \u017cycia.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"982\" height=\"654\" src=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-17.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-4327\" srcset=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-17.png 982w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-17-300x200.png 300w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-17-768x511.png 768w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-17-696x464.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 982px) 100vw, 982px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Na wystawie mo\u017cna by\u0142o zobaczy\u0107 obiekty dokumentuj\u0105ce prac\u0119 policyjnych wywiadowc\u00f3w i technik\u00f3w nad wykrywaniem podpalaczy, fa\u0142szerzy i r\u00f3\u017cnego rodzaju oszust\u00f3w. Du\u017co miejsca po\u015bwi\u0119cono w\u0142amaniom i z\u0142odziejom. Przedstawiono narz\u0119dzia kasiarzy i zepsute sejfy. Pe\u0142nowymiarowe manekiny pokazywali, jak dzia\u0142ali kieszonkowcy. W ostatniej sekcji ukazano poziom wsp\u00f3\u0142czesnego pobierania odcisk\u00f3w palc\u00f3w czy przechowywania kartotek os\u00f3b skazanych czy katalog\u00f3w tatua\u017cy. Niewielk\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 ekspozycji po\u015bwi\u0119cono tak\u017ce dzia\u0142alno\u015bci miejscowej policji obyczajowej.<\/p>\n\n\n\n<p>Brak jest informacji, pod jaki referat lub wydzia\u0142 policji podlega\u0142o to dawne gda\u0144skie muzeum kryminalistyczne. Opiekunami prawdopodobnie mogli by\u0107 oddelegowani funkcjonariusze policyjne lub urz\u0119dnicy s\u0142u\u017cby cywilnej, ale nie ma takiej potwierdzonej informacji. Muzeum nie by\u0142o czynne codziennie; zapewne by\u0142o dost\u0119pne po uprzednim ustaleniu terminu wizyty. Nie wiadomo, czy zwiedzanie by\u0142o p\u0142atne i jak d\u0142ugo muzeum funkcjonowa\u0142o w Gda\u0144sku (istnia\u0142o co najmniej do 1933 roku). Z tego, co ustalono, nie zachowa\u0142y si\u0119 \u017cadne inwentarze ani fotografie przedstawiaj\u0105ce ekspozycj\u0119 w budynku Prezydium Policji.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Sensacyjne_znalezisko\"><\/span>Sensacyjne znalezisko<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Podczas prac rozbi\u00f3rkowych na dachu Prezydium Policji robotnicy znale\u017ali stare i ciekawe dokumenty oraz gazety, z kt\u00f3rych najstarsze pochodz\u0105 z 1790 i 1791 roku.<\/p>\n\n\n\n<p>Teczki dokument\u00f3w, licz\u0105ce oko\u0142o 60 kartek formatu A4, zosta\u0142y przekazane specjalistom. W\u015br\u00f3d dokument\u00f3w znajduj\u0105 si\u0119 akta osobowe z 1894 roku, a tak\u017ce polska gazeta handlowa z 16 maja 1930 roku z du\u017c\u0105 liczb\u0105 og\u0142osze\u0144, kt\u00f3ra ukazywa\u0142a si\u0119 tak\u017ce we Lwowie i Wilnie.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1144\" height=\"601\" src=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-18.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-4330\" srcset=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-18.png 1144w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-18-300x158.png 300w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-18-768x403.png 768w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-18-696x366.png 696w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-18-1068x561.png 1068w\" sizes=\"auto, (max-width: 1144px) 100vw, 1144px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Niezwyk\u0142e znalezisko by\u0142o ukryte w cz\u0119\u015bci dachu od strony policyjnego dziedzi\u0144ca, a dok\u0142adnie we wn\u0119ce, czyli wystaj\u0105cym elemencie. Niekt\u00f3re papiery spad\u0142y ze \u015bciany, inne le\u017ca\u0142y pod pod\u0142og\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Dokumentacja zawiera korespondencj\u0119 zwi\u0105zan\u0105 z sytuacj\u0105 gospodarcz\u0105 w Prusach Wschodnich. W\u015br\u00f3d nich s\u0105 informacje od nieznanego pana Kiersy dotycz\u0105ce prac rolniczych i niwelacji terenu. Budynek policji najwyra\u017aniej wymaga\u0142 konserwacji, poniewa\u017c pomieszczenia i tereny by\u0142y w dobrym stanie.<\/p>\n\n\n\n<p>S\u0105 te\u017c dokumenty zwi\u0105zane z edukacj\u0105 religijn\u0105 lub edukacj\u0105 og\u00f3ln\u0105. Same dokumenty s\u0105 bardzo interesuj\u0105ce. Opis zosta\u0142 przeprowadzony w stylu gotyckim z proc\u0105 (z informacj\u0105 o czym s\u0105). Wcze\u015bniej w kancelarii pruskiej ka\u017cda teczka mia\u0142 inny kolor na odwrocie.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Stan_techniczny\"><\/span>Stan techniczny<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Lokalne w\u0142adze narzekaj\u0105 na zadowalaj\u0105cy stan budynku. Pose\u0142 Ma\u0142gorzata Chmiel przekaza\u0142a rz\u0105dowe informacje o wysokich kosztach prac remontowych.<\/p>\n\n\n\n<p>W 2016 roku w apelu do szefa MSW Mariusza Kami\u0144skiego zwr\u00f3ci\u0142a uwag\u0119, \u017ce \u201estan techniczny budynku pozostawia wiele do \u017cyczenia. Szczeg\u00f3lnie pilnego remontu wymaga elewacja, kt\u00f3ra po odbudowie budynku po II wojnie \u015bwiatowej nie przechodzi\u0142a remontu.\u201d W odpowiedzi otrzyma\u0142a pismo, w kt\u00f3rym napisano, \u017ce nie planuje si\u0119 remontu budynku, poniewa\u017c koszt prac to 2 mln z\u0142.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1127\" height=\"592\" src=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-19.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-4333\" srcset=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-19.png 1127w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-19-300x158.png 300w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-19-768x403.png 768w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-19-696x366.png 696w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-19-1068x561.png 1068w\" sizes=\"auto, (max-width: 1127px) 100vw, 1127px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Naprzeciwko siedziby ABW trwa\u0142a w\u00f3wczas budowa gmachu Forum Gda\u0144sk. To ogromny kompleks handlowo-us\u0142ugowy z funkcj\u0105 publiczn\u0105 z parkingiem na ponad tysi\u0105c samochod\u00f3w. W latach 2007-2015, mimo konieczno\u015bci wyremontowania elewacji, zadanie nie zosta\u0142o zrealizowane w\u0142a\u015bnie z powodu braku funduszy. W tym samym roku przygotowali dokumentacj\u0119 projektow\u0105 odbudowy historycznej siedziby s\u0142u\u017cby, a tak\u017ce wykonali \u201eniezb\u0119dne prace dotycz\u0105ce system\u00f3w sygnalizacji po\u017caru i oddymiania budynku\u201d wynikaj\u0105ce z ekspertyzy stra\u017cak\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Nad_wejsciem_do_budynku_napis_w_jezyku_niemieckim\"><\/span>Nad wej\u015bciem do budynku napis w j\u0119zyku niemieckim<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Przed renowacj\u0105 budynku rozpocz\u0119to dyskusje na temat napisu \u201cPolizei pr\u00e4sidium\u201d nad centralnym wej\u015bciem. Napis zamurowano wkr\u00f3tce po zako\u0144czeniu II wojny \u015bwiatowej i przez warstw\u0119 cementu widoczne by\u0142y jedynie jego pozosta\u0142o\u015bci.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"913\" height=\"602\" src=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-20.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-4336\" srcset=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-20.png 913w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-20-300x198.png 300w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-20-768x506.png 768w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-20-696x459.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 913px) 100vw, 913px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Dom przy ulicy Okopowej 9 budzi\u0142 w\u015br\u00f3d Polak\u00f3w groz\u0119 nie tylko podczas najwi\u0119kszej wojny w historii. W latach 1945-1954 funkcjonowa\u0142 tu Wojew\u00f3dzki Urz\u0105d Bezpiecze\u0144stwa Publicznego, a w latach 1954-990 &#8211; S\u0142u\u017cba Bezpiecze\u0144stwa. Natomiast prezydium policji, kt\u00f3re w polskiej nomenklaturze odpowiada okre\u015bleniu \u201ekomenda policji\u201d, odnosi si\u0119 do okresu mi\u0119dzy oddaniem budynku do u\u017cytku w latach 1905-1945.<\/p>\n\n\n\n<p>Niekt\u00f3rzy mieszka\u0144cy m\u00f3wili, \u017ce napis powinien zosta\u0107 odrestaurowany jako pomnik historii. Taka opinia spotka\u0142a si\u0119 ze sporym zamieszaniem, gdy\u017c byli te\u017c Polacy, kt\u00f3rzy kategorycznie sprzeciwiali si\u0119 przywr\u00f3ceniu symboli niemieckich.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"908\" height=\"673\" src=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-21.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-4339\" srcset=\"https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-21.png 908w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-21-300x222.png 300w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-21-768x569.png 768w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-21-485x360.png 485w, https:\/\/cdn.gdansk-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/42\/2023\/04\/image-21-696x516.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 908px) 100vw, 908px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Dyrektor Muzeum Miasta Gdyni Jacek Friedrich wyrazi\u0142 opini\u0119, \u017ce nale\u017cy znale\u017a\u0107 kompromisowe rozwi\u0105zanie &#8211; umie\u015bci\u0107 przy wej\u015bciu do budynku tabliczk\u0119, kt\u00f3ra informowa\u0142aby przechodni\u00f3w i turyst\u00f3w, dlaczego napis \u201cPolizei pr\u00e4sidium\u201d mo\u017ce budzi\u0107 negatywne skojarzenia. Wcze\u015bniej podobna tablica informacyjna powsta\u0142a ju\u017c przy ul. Okopowej 9. Tablica informuje o wi\u0119\u017aniach i ofiarach tortur okresu stalinizmu przebywaj\u0105cych na terenie budynku.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Gda\u0144sk odziedziczy\u0142 du\u017c\u0105 liczb\u0119 zabytk\u00f3w. Jednym z nich jest budynek przy ulicy Okopowej 9. W staro\u017cytno\u015bci by\u0142a tu bram\u0105 wjazdow\u0105 do miasta, nast\u0119pnie budynek pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 gda\u0144skiej policji, a od 65 lat znajduje si\u0119 tutaj siedziba s\u0142u\u017cb specjalnych, pisze gdansk-future.eu. Pocz\u0105tek istniej\u0105 budynku w XV wieku W 1462 roku na miejscu budowli powsta\u0142a Brama Karowa. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":315,"featured_media":2184,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1117],"tags":[2206,2594,2597,2591,2593,2207,2215,2214,2327,2601,2602,2589,2599,2600,2592,2598,2208,2595,2590,2596],"moimportance":[30,33],"motype":[1122],"moformat":[21],"class_list":{"0":"post-4314","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-architektura","9":"tag-bastion-karowy","10":"tag-budowa-nowego-komisariatu-policji","11":"tag-budynek-na-ulicy-okopowej","12":"tag-budynek-przy-ulicy-okopowej-9","13":"tag-historia-architektury","14":"tag-historia-architektury-gdanska","15":"tag-historie-gdanska","16":"tag-infrastruktury-w-gdansku","17":"tag-muzeum-kryminalistyki","18":"tag-nad-wejsciem-do-budynku-napis-w-jezyku-niemieckim","19":"tag-najbardziej-tajemniczy-budynek-na-ulicy-okopowej","20":"tag-odbudowa-rzeczypospolitej-obojga-narodow","21":"tag-okres-powojenny","22":"tag-poczatek-istnieja-budynku-w-xv-wieku","23":"tag-policja-wolnego-miasta-gdanska","24":"tag-rozwoj-architektury","25":"tag-siedziba-krolewskiego-prezydium-policji","26":"tag-tajemniczy-budynek-na-ulicy-okopowej","27":"tag-zaradny-dyrektor","28":"moimportance-golovna-novyna","29":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory","30":"motype-eternal","31":"moformat-longrid"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4314","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/315"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4314"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4314\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4342,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4314\/revisions\/4342"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2184"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4314"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4314"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4314"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=4314"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=4314"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=4314"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}