{"id":5051,"date":"2024-06-30T21:05:10","date_gmt":"2024-06-30T19:05:10","guid":{"rendered":"https:\/\/gdansk-future.eu\/?p=5051"},"modified":"2024-06-30T21:05:40","modified_gmt":"2024-06-30T19:05:40","slug":"historia-gdanskich-taksowek","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/eternal-historia-gdanskich-taksowek","title":{"rendered":"Historia gda\u0144skich taks\u00f3wek"},"content":{"rendered":"\n

Na pocz\u0105tku XVII wieku w Wielkiej Brytanii pojawi\u0142y si\u0119 taks\u00f3wki konne, kt\u00f3re \u015bwiadczy\u0142y swoje us\u0142ugi za pieni\u0105dze ka\u017cdemu, komu chcia\u0142o si\u0119 z nich skorzysta\u0107. P\u00f3\u017aniej ten transport publiczny zacz\u0105\u0142 rozprzestrzenia\u0107 si\u0119 w ca\u0142ej Europie. Jednak w Gda\u0144sku pierwszy miejski dw\u00f3r transportu publicznego wspomniano w 1448 roku. W tym artykule na gdansk-future.eu<\/a> opowiemy bardziej szczeg\u00f3\u0142owo o tym, jak taks\u00f3wka pojawi\u0142a si\u0119 w Wolnym Mie\u015bcie.<\/p>\n\n\n\n

Pierwsze taks\u00f3wki<\/h2>\n\n\n\n

W 1619 roku w Gda\u0144sku rozbudowano wspomniany wy\u017cej dw\u00f3r miejski. Mie\u015bci\u0142y si\u0119 w nim miejskie stajnie i powozy. W tamtych czasach mieszka\u0144cy rzadko trzymali konie wy\u0142\u0105cznie na w\u0142asny u\u017cytek. Zazwyczaj dbano o nie, aby w przysz\u0142o\u015bci s\u0142u\u017cy\u0142y jako taks\u00f3wki. W Gda\u0144sku us\u0142ug\u0105 t\u0105 zajmowali si\u0119 prywatni przewo\u017anicy, kt\u00f3rzy zawsze byli gotowi zapewni\u0107 w\u00f3z, pow\u00f3z lub zaprz\u0119g.<\/p>\n\n\n\n

W tym czasie zamo\u017cni mieszka\u0144cy Gda\u0144ska posiadali w\u0142asny transport. Mnogo\u015b\u0107 powoz\u00f3w \u015bwiadczy\u0142a o ambicjach i zamo\u017cno\u015bci najbogatszego miasta Rzeczypospolitej. Wci\u0105\u017c jednak brakowa\u0142o transportu publicznego w nowoczesnym tego s\u0142owa znaczeniu. Cz\u0119sto rybacy, piloci i nadzorcy nalot\u00f3w przewozili mieszka\u0144c\u00f3w do Gda\u0144ska \u0142odziami. Dwie \u0142odzie odp\u0142ywa\u0142y co godzin\u0119 z ko\u0144cowych punkt\u00f3w trasy i spotyka\u0142y si\u0119 w po\u0142owie drogi. Bardzo popularnym \u015brodkiem transportu publicznego w tym okresie by\u0142 r\u00f3wnie\u017c prom. <\/p>\n\n\n\n

P\u00f3\u017aniej w Gda\u0144sku pojawi\u0142y si\u0119 taradajki, kt\u00f3re zast\u0105pi\u0142y konne taks\u00f3wki. Pojazd ten okre\u015blano jako ma\u0142y kabriolet ci\u0105gni\u0119ty przez dwa konie. Zazwyczaj s\u0142u\u017cy\u0142 do przewozu mieszka\u0144c\u00f3w Wolnego Miasta z jednej dzielnicy do drugiej. W 1812 roku taradajki zosta\u0142y ponumerowane. Funkcjonowa\u0142y one przez ponad p\u00f3\u0142 wieku. Regularne po\u0142\u0105czenia z Sopotem rozpocz\u0119\u0142y si\u0119 w 1823 roku. <\/p>\n\n\n\n

Pierwszy tramwaj konny do Wrzeszcza i Olsztyna zacz\u0105\u0142 kursowa\u0107 w 1873 roku. W 1886 roku istnia\u0142y ju\u017c cztery linie. W 1896 roku zosta\u0142y one zelektryfikowane. Na najbardziej ruchliwych trasach kursowa\u0142y z cz\u0119stotliwo\u015bci\u0105 do 8 minut, potem 5 minut.<\/p>\n\n\n\n

Taks\u00f3wka samochodowa <\/h2>\n\n\n\n

Pierwsze samochody pojawi\u0142y si\u0119 na ulicach Gda\u0144ska w 1898 roku. By\u0142y to prywatne samochody mieszka\u0144c\u00f3w miasta. Pierwsze taks\u00f3wki zacz\u0119\u0142y kursowa\u0107 w 1906 roku. W mie\u015bcie rozpocz\u0119\u0142a dzia\u0142alno\u015b\u0107 firma przewozowa Stielow&F\u00f6rster. To w\u0142a\u015bnie oni rozpocz\u0119li motoryzacj\u0119 Gda\u0144ska. Polska firma szybko sta\u0142a si\u0119 przedstawicielem przoduj\u0105cych marek. Zacz\u0119to otwiera\u0107 w\u0142asne gara\u017ce i warsztaty w Gda\u0144sku. P\u00f3\u017aniej do biznesu do\u0142\u0105czyli prywatni kierowcy, kt\u00f3rzy byli gotowi do pracy. <\/p>\n\n\n\n

W 1910 roku w mie\u015bcie by\u0142 tylko jeden post\u00f3j taks\u00f3wek. P\u00f3\u017aniej w Gda\u0144sku funkcjonowa\u0142y ju\u017c cztery. W szczeg\u00f3lno\u015bci znajdowa\u0142y si\u0119 one na ulicy Dwornej, dworcu g\u0142\u00f3wnym i rynku. W tym samym czasie na najwa\u017cniejszych postojach taks\u00f3wek pojawi\u0142y si\u0119 niewielkie s\u0142upy z miejscem na reklam\u0119. Obywatele mogli zam\u00f3wi\u0107 taks\u00f3wk\u0119 z ulicy, je\u015bli w wyznaczonym miejscu nie by\u0142o dost\u0119pnego samochodu.\u00a0<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Kilka lat po pojawieniu si\u0119 pierwszej korporacji taks\u00f3wkarskiej w Gda\u0144sku, zacz\u0119\u0142y pojawia\u0107 si\u0119 nowe. Sta\u0142y si\u0119 one realn\u0105 konkurencj\u0105 dla Stielow&F\u00f6rster. Taks\u00f3wki z powodzeniem funkcjonowa\u0142y a\u017c do wybuchu II wojny \u015bwiatowej. Walki niemal zniszczy\u0142y biznes samochodowy. Samochody albo konfiskowano, albo kierowc\u00f3w powo\u0142ywano do wojska.  <\/p>\n\n\n\n

Generalnie liczba taks\u00f3wek w Gda\u0144sku w okresie mi\u0119dzywojennym spada\u0142a z powodu \u015bwiatowego kryzysu. W 1928 roku by\u0142o ich 200, w 1932 \u2014 176, w 1936 \u2014 tylko 123, czyli jedna taks\u00f3wka przypada\u0142a na 2138 mieszka\u0144c\u00f3w. Pojawienie si\u0119 taks\u00f3wek w Gda\u0144sku znacznie u\u0142atwi\u0142o wi\u0119c codzienne \u017cycie. Zamo\u017cniejsi mieszka\u0144cy dzi\u0119ki taks\u00f3wkom mogli szybko i tanio dosta\u0107 si\u0119 w okre\u015blone miejsce. Ten transport by\u0142 r\u00f3wnie\u017c do\u015b\u0107 cz\u0119sto wykorzystywany, gdy komunikacja miejska by\u0142a przepe\u0142niona, a potrzeba dostania si\u0119 do innej cz\u0119\u015bci miasta by\u0142a du\u017ca.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Na pocz\u0105tku XVII wieku w Wielkiej Brytanii pojawi\u0142y si\u0119 taks\u00f3wki konne, kt\u00f3re \u015bwiadczy\u0142y swoje us\u0142ugi za pieni\u0105dze ka\u017cdemu, komu chcia\u0142o si\u0119 z nich skorzysta\u0107. P\u00f3\u017aniej ten transport publiczny zacz\u0105\u0142 rozprzestrzenia\u0107 si\u0119 w ca\u0142ej Europie. Jednak w Gda\u0144sku pierwszy miejski dw\u00f3r transportu publicznego wspomniano w 1448 roku. W tym artykule na gdansk-future.eu opowiemy bardziej szczeg\u00f3\u0142owo o […]<\/p>\n","protected":false},"author":323,"featured_media":4944,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1116],"tags":[3291,2314,2214,2327,3292,2315,3294,3295,3293,2313],"moimportance":[30,33],"motype":[1122],"moformat":[18],"class_list":{"0":"post-5051","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-innowacje","8":"tag-historia-gdanskich-taksowek","9":"tag-historia-transportu","10":"tag-historie-gdanska","11":"tag-infrastruktury-w-gdansku","12":"tag-pierwsze-taksowki","13":"tag-rozwoj-transportu","14":"tag-taksowka","15":"tag-taksowka-samochodowa","16":"tag-taksowki","17":"tag-transport-w-gdansku","18":"moimportance-golovna-novyna","19":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory","20":"motype-eternal","21":"moformat-vlasna"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5051","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/323"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5051"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5051\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5055,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5051\/revisions\/5055"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4944"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5051"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5051"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5051"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=5051"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=5051"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=5051"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}